Susturulan seslerin kurmacada bulduğu karşılığı, hak ihlallerinin edebiyat yoluyla nasıl görünür kılındığını, yazının zamanlar ve kültürler arası bağlar kurmasını ve kolektif belleğin inşasını inceleyen bir yazı.

Arşivleri araladığımız Sandık yazı dizimize Soyut Dergisi’nin Şubat 1974’te yayımlanan 67. sayısında yer alan bir soruşturmayla devam ediyoruz. Atilla Özkırımlı tarafından başlatılan soruşturmada “kadın ya da erkek oluşun hikâyeye değişik boyutlar getirip getirmediği” sorusu üzerine gidiliyor. Davet edilen isimler arasından Leylâ Erbil ve Tomris Uyar’ın cevaplarını sizlerle paylaşıyoruz. 

Arşivlerin aralandığı yazı dizimiz Sandık’ın bu ayki konuğu yine Leylâ Erbil. Türkiye'de feminist teorinin henüz konuşulmadığı yıllarda yayımlanan, 1 Aralık 1978’den, derginin son sayısının çıkarıldığı 1 Mart 1992’ye kadar Duygu Asena'nın genel yayın yönetmenliği yaptığı Kadınca Dergisi'nin 47'nci sayısındaki Leyla Erbil ile feminizme ve kadın meselelerine dair yapılan röportajı sizlerle paylaşıyoruz.

Arşivlerin aralandığı yazı dizimiz Sandık’ın konuğu bir kez daha Leylâ Erbil. Soyut Aylık Edebiyat Dergisi’nin 1973 yılında yayımlanan 56’ncı sayısında yer alan, Erbil’in  Türk hikâyeciliği üzerine sözünü esirgemeden kaleme aldığı yazısını sizlerle paylaşıyoruz.

Arşivlerin aralandığı yazı dizimiz Sandık’ın bu ayki konuğu Leylâ Erbil. Aylık edebiyat dergisi Dönem’in 1965 yılında yayımlanan ikinci sayısında yer alan, Erbil’in çağdaşı Demir Özlü’yü sözünü esirgemeden eleştirdiği yazısını sizlerle paylaşıyoruz…

Arşivlerin aralandığı yazı dizimiz Sandık’ın bu ayki konuğu Suat Derviş. Forum dergisinin 1968 yılında, “yazarların, sanatçıların yazılarını ve yapıtlarını nasıl, hangi ortamda meydana getirdikleri” meselesi üzerine hazırladığı dosyada yer alan Suat Derviş’in yanıtlarını sizlerle paylaşıyoruz…

Kıymetli bir arşivin aralandığı yazı dizimiz Sandık’ın bu ayki konuğu Sait Faik Abasıyanık. Yazar ve gazeteci Naim Tirali’nin 1975 yılında Milliyet Sanat Dergisi’nde yayımlanan ve Sait Faik’in Paris’te geçirdiği beş günü anlatan yazısını okurlarımızla paylaşıyoruz. 

Zengin bir edebiyat arşivinin kapağını arayalacağımız yeni bir seriye başlıyoruz: Sandık. Belirli zaman aralıklarında  okurlarımızla eski yayınlardan bazı bölümleri paylaşacağız. Serinin ilki 1952 yılına ait Varlık dergisinde yer alan Turgut Uyar söyleşisi. 

Halide Edib Adıvar'ın Ateşten Gömlek romanından hareketle dönemin şartlarının ve Kurtuluş Savaşı anlatılarındaki erekselliğin Adıvar'ın anlatıları ve karakterlerindeki etkileri üzerine bir inceleme. 

"Zihnine ansı, ansı  diye sesler gelen bir geceydi. Sense ansımamak için elinden geleni bir bir yapıyordun. Önüne bir metrelik bez açtın, boyamaya başladın. Renkler başka renkleri çağırdı, çizdiğin surette iyilik ve kötülüğü bilmenin ışığının büktüğü anı resmettin. Hepsini bir köşeye çektin, yere karın üstü uzanıp yazmaya başladın; olmadı, sesler gitmedi ve sen bir hikâyenin akışına kapılamadın. Uyumak istedin, gittin hap aldın. Bekledin. Uyku gelmedi. Yatak odanın içinde uçuyor, sonra yürüyor, sana ansı diyenlerle kavga ediyor, sonra bekliyordun. Kendi kısırdöngünü kusurca yarattın ve orada hapis kaldın." Jane Austen'a bir ev ziyareti.

Osmanlı Hanedanı içinde yetişen ve divânı olan tek kadın şair Âdile Sultan'ın şiirine ve yaşamına dair bir yazı.

"Anne Sexton nasıl bir kadındı da öylece vazgeçivermişti şiirle zehirlenen var oluşundan? Onu aradıkça, kardeş düşün dünyamızda ölüm istencinin köklerini bulabildiğimi keşfediyor, buluntuların arasından hayatta kalınan son günün bellekte kaldığı şekliyle tahayyül etmeye çabalıyordum." Anne Sexton'ın şiiri ve hayatı üzerine bir deneme. 

Nabizâde Nâzım'ın Zehra adlı eseri üzerine Halit Ziya'nın Hikâye'si çerçevesinde Franco Moretti 'nin “yabancı biçim-yerel malzeme-yerel biçim” ya da “yabancı olay örgüsü-yerel karakterler-yerel anlatısal ses” kavramlarıyla ve Batı'daki etkileşimleriyle bir inceleme. 

İç, Hayata Yetişmek, Dış Balkon İç Ses’ten sonra Anadipsi’ye, kendine ve içindeki kıymıklara doğru “temizleyen” bir yolculuğa çıkan Aslı Solakoğlu ile haftalara yayılan bir konuşma halindeydik. Metne daldıkça beliriveren soruların dinamiği Solakoğlu’nun verdiği cevaplara yüklenince, sonunda ortaya yanıtları mektuplardan, öykülerden ve içine dönen cümlelerden mürekkep; neredeyse karşı karşıya durup birbirimize bazen yüksek bazen alçak seslendiğimiz performatif bir söyleşi çıktı. İyi okumalar!

Erinç Seymen’in Zilberman Gallery’deki ilk kişisel sergisi “Homo Fragilis” 12 Eylül’de açıldı. Latince "Kırılgan İnsan" anlamına gelen “Homo Fragilis” tanımından ismini alan sergi, yalnız başına hayatta kalmanın zorlukları ve risklerine karşılık, bir arada yaşamın ve mülk biriktirmenin korunaklı rotasını seçmeye davet edilen insanın toplumsal kaderini tartışmaya açıyor.

Nil Sakman ile son eseri Süreyya'ya dair derinlikli, soruların sorulara kapı açtığı, kavramlara, kadına, anlatıya, dile, ruha ve daha birçok noktaya değinen bir söyleşi gerçekleştirdik. 

"Gönlüm ferahlık içinde attım taşları aksime, seni dalga dalga yaydım suya. İkizimi dudağından öpebilmek için eğildim onca..."  Okurla ilk kez buluşan bir öykü...

Nilay Özer'in “İnsanın insana ettiği” bağlamında evrensel düzeyde açımlanabilecek şiir örüntülerinden oluşan kitabı Korkuluklara Giysi Yardımı üzerinden bir inceleme.

Yunan mitolojisinde rastladığımız mitlerin ve arketiplerin diğer kültürlerde, mitolojilerde ve coğrafyalarda dönüşümünü izlerken, daha tenhada kalmış efsanelerin kurgulanarak anlatılacağı "Tenha Hikayeler" dizisinin son hikayesi Gama...

Yunan mitolojisinde rastladığımız mitlerin ve arketiplerin diğer kültürlerde, mitolojilerde ve coğrafyalarda dönüşümünü izlerken, daha tenhada kalmış efsanelerin kurgulanarak anlatılacağı "Tenha Hikayeler" dizisinin beta hikayesi...

Yunan mitolojisinde rastladığımız mitlerin ve arketiplerin diğer kültürlerde, mitolojilerde ve coğrafyalarda dönüşümünü izlerken, daha tenhada kalmış efsanelerin kurgulanarak anlatılacağı "Tenha Hikayeler" dizisinin ilk hikayesi Alfa...

Lila Azam Zanganeh yeni çıkan Büyücü – Nabakov ve Mutluluk kitabında, yazar kimliğinden sıyrılıp okur olarak hayatını adadığı Nabakov’un dünyasına dalıyor. Salman Ruşdi bu kitap için “Nabokov’un sanatına ilham olan neşeye verilmiş, neşe dolu bir yanıt” derken, Orhan Pamuk “Öznesinin hak ettiği oyunbazlıkla yazılmış, büyük yazarın sanatına dair berrak ve neşeli bir deneme” diye yorumda bulunmuş.