Documentarist 16. İstanbul Belgesel Günleri 10 Haziran’da Başlıyor

Documentarist 16. İstanbul Belgesel Günleri, 10 - 15 Haziran tarihleri arasında kapsamlı bir programla izleyicilerle buluşacak.

“Yaprak döker bir yanımız, bir yanımız bahar bahçe” sloganıyla her daim umuda ve onun kaynağı olan direnişe vurgu yapan festival, belgeseller üzerinden izleyiciyi Türkiye’nin ve dünyanın gündemi içinde ufuk açıcı yolculuklara çıkarmayı amaçlıyor. Bu yıl Baltık ülkeleri Litvanya, Estonya ve Letonya’da 1960’lardan itibaren üretkenliği ve yaratıcılığı ile öne çıkan, sinema tarihinin az bilinen akımlarından Baltık Şiirsel Belgesel Ekolüne odaklanan 16. İstanbul Belgesel Günleri kapsamında “Bir Aradalık”, “Başka Dünya Yok”, “Türkiye Panorama” gibi bölümlere dağılmış 70’ten fazla film gösterilecek. Dönemin Moskova merkezli Rus sinemasının gölgesinde kalan Baltık Şiirsel Belgesel Ekolü, festivalde kapsamlı bir seçki ile Türkiye’de ilk kez izleyicilerle buluşacak. Program kapsamında üç filmi gösterilecek olan Litvanyalı ünlü belgeselci Audrius Stonys de festival konuğu olarak bir sinema dersi verecek.

Audrius Stonys’in yanı sıra bu yıl üçer filmiyle festivalin “3x3” adlı bölümünün konukları ise Hollandalı tanınmış belgeselciler Petra Lataster-Czisch ve Peter Lataster çifti ile Türkiye’den Somnur Vardar olacak. Lataster çiftinin Dünyamıza Bir Yolculuk (Journey Through Our World) adlı son filmi IDFA’da En İyi Hollanda Belgesel Ödülü’nü kazandı, Somnur Vardar’ın son filmi Boşlukta ise İstanbul Film Festivali’nde En İyi Belgesel seçildi.

James Joyce’un Ulysses’in yayımlanışının 100. yılı dolayısıyla Avrupa’nın 18 kentinde gerçekleşen Ulysses European Odyssey projesinin İstanbul programı çerçevesinde hazırlanan “Bir Aradalık” başlıklı bölümde festivalin önemli ayaklarından birini oluşturuyor. Aylin Kuryel ile Fırat Yücel’in birlikte yönettikleri Ulysses Çevirmek (Translating Ulysses) (2023) adlı belgesel, çevirmen Kawa Nemir’in Joyce’un başyapıtı olan Ulysses’i ana dili Kürtçeye çevirirken Joyce, Anne Frank, Puccini ve Shakespeare’i “bir araya” getirme mücadelesini anlatıyor. İranlı yönetmen Niki Padidar’ın Hollanda’da yaşayan göçmenlerin hayatlarına odaklandığı 2022 yapımı Görebildiğin Kadar (All You See / Al Wat Je Ziet) filmi bölümün öne çıkan filmleri arasında yer alıyor.

29 yeni belgeselin gösterileceği “Türkiye Panorama” bölümü ise son bir yılda ülkemizde üretilen belgesellerin en iyilerini izleyiciye sunuyor. Program kapsamında gezegenimizin ekolojik sorunlarını ele alan belgeseller “Başka Dünya Yok” başlığı altında bir kez daha İBB iş birliği ile Müze Gazhane’de gösterilecek.

Bu bölümde öne çıkan filmler arasında Baltık Şiirsel Belgesel Ekolüne dahil, Letonyalı yönetmen Laila Pakalina’nın geyikler ve su samuru gibi pek çok canlının yuvası olan ormanın içine doğayı yok sayarcasına kurulan devasa bir çöp toplama merkezini gözlemci bir üslupla anlattığı 2004 yapımı Düşler Diyarı (Dreamland / Leiputrija) adlı belgeseli yer alıyor. Avusturyalı ünlü belgeselci Nikolaus Geyrhalter de son filmi Uygunsuz Madde’de (Matter Out of Place) benzer bir temayı işleyerek dünyanın ücra köşelerindeki engin çöp dağlarına dikkat çekiyor.

Festivale ilk ve ikinci filmleriyle katılan Türkiyeli yönetmenlerden ikisine verilecek olan Johan van der Keuken Yeni Yetenek Ödülü jürisinde bu yıl Petra Lataster-Czisch, Adar Bozbay ve Begüm Özden Fırat yer alıyor. Festival, bu sene ayrıca ilk kez üç alanda özel ödül veriyor. Festivalin belirlediği adaylar arasından En İyi Kurgu, En İyi Görüntü ve En İyi Ses Tasarımı Ödüllerini verecek olan ve Kurgucular Dayanışması iş birliğiyle sektörün önde gelen isimleri arasından oluşturulan jüri, görüntü yönetmeni Deniz Eyüboğlu, kurgucu Osman Bayraktaroğlu ve ses tasarımcısı Mine Pakel’den oluşuyor.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür Dairesi Başkanlığı, Fransız Kültür Merkezi, Hollanda Kraliyeti, Litvanya, Letonya ve Estonya Büyükelçilikleri, Avusturya Kültür Ofisi, Macar Kültür Merkezi, İsveç Başkonsolosluğu’nun katkıları ve Ulysses European Odyssey projesi ortaklığıyla düzenlenen festivalin gösterim ve etkinlikleri Fransız Kültür Merkezi, Metrohan, Aynalı Geçit, Caddebostan Kültür Merkezi ve Müze Gazhane’de gerçekleştirilecek.

​Documentarist 16. İstanbul Belgesel Günleri hakkında ayrıntılı bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.